मधुमेहः भवति चेत् बीयरं हार्ड सेल्ट्जर् च कथं चयनं कर्तव्यम्

आम्, मधुमेहः अस्ति चेत् भवन्तः बीयरं वा हार्ड सेल्ट्जर् वा सेवितुं शक्नुवन्ति। भवद्भिः उत्तमाः विकल्पाः करणीयाः, अधिकं न पिबन्तु। मधुमेहरोगिणां प्रायः ४६% जनाः मद्यपानं कुर्वन्ति । महिलाः प्रतिदिनं एकमेव पेयं पिबन्तु इति विशेषज्ञाः वदन्ति। पुरुषाः प्रतिदिनं द्वौ पेयौ यावत् पिबितुं शक्नुवन्ति । मद्यपानं भवतः रक्तशर्करायाः परिवर्तनं करोति। यदि भवतः उदरं शून्यं भवति तर्हि कदापि न पिबन्तु। पिबन् सर्वदा रक्तशर्करायाः परीक्षणं कुर्वन्तु। सर्वेषां शरीरं भिन्नं भवति, अतः बीयरं वा सेल्ट्जर् वा योजयितुं पूर्वं स्वचिकित्सकेन सह वार्तालापं कुर्वन्तु। यदि भवान् स्मार्ट-विकल्पं कर्तुम् इच्छति तर्हि Beer and Hard Seltzer: The Ultimate Diabetes-Friendly Guide इति मार्गदर्शिका जीवनस्य आनन्दं लब्धुं स्वस्थं च भवितुं साहाय्यं कर्तुं शक्नोति।

युक्तिः : न्यूनानि कार्ब्स् युक्तानि पेयानि चिनोतु तथा च भवतः रक्तशर्करा अत्यधिकं न्यूना भवति चेत् समीपे सर्वदा किमपि मधुरं भवन्तु।

की टेकअवे

• मधुमेहरोगिणः जनाः शक्नुवन्ति... बीयरं वा कठिनं सेल्ट्जरं वा पिबन्तु। न्यूनकार्ब्युक्तानि पेयानि चित्वा अधिकं न पिबन्तु। पिबितुं पूर्वं सर्वदा भोजनं खादन्तु। एतेन भवतः रक्तशर्करायाः अत्यधिकं न्यूनीकरणं निवारयितुं साहाय्यं भवति । पेयस्य चयनात् पूर्वं पोषणस्य लेबलं पश्यन्तु। कार्ब्स्, शर्करा, कैलोरी, मद्यं च पश्यन्तु । लघुबीयरेषु, कठिनसेल्ट्जरेषु च कार्ब्स्, कैलोरी च न्यूनाः भवन्ति । एते रक्तशर्करानियन्त्रणाय श्रेष्ठाः सन्ति । स्टौट्, पोर्टर्, क्राफ्ट बीयर इत्यादीनि उच्च-कार्ब-बीयराणि न पिबन्तु । शर्करायुक्तेभ्यः काकटेल्-मिश्रकेभ्यः अपि दूरं तिष्ठन्तु । पानस्य पूर्वं, पिबनस्य समये, पश्चात् च रक्तशर्करां पश्यन्तु । एतेन भवन्तः सुरक्षिताः भवन्ति, परिवर्तनं पूर्वमेव लक्षयन्ति च । स्त्रियः प्रतिदिनं एकमेव पेयं पिबन्तु। पुरुषाः प्रतिदिनं केवलं द्वौ पेयौ भवितव्याः। मन्दं पिबन्तु, पेयैः सह जलं, जलपानं च कुर्वन्तु। मद्यस्य विषये, मधुमेहस्य औषधस्य विषये च स्वचिकित्सकेन सह वार्तालापं कुर्वन्तु। कदा अपानं श्रेयस्करम् इति पृच्छतु।

बीयर तथा हार्ड सेल्ट्जर्: परममधुमेह-अनुकूलमार्गदर्शिका

मधुमेहः मद्यः च

मधुमेहरोगेण मद्यपानं कर्तुं शक्यते वा इति भवन्तः चिन्तयन्ति स्यात्। उत्तरं हाँ, परन्तु भवता सावधानता आवश्यकी। मद्यपानेन भवतः शरीरे रक्तशर्करायाः नियन्त्रणं कथं भवति इति परिवर्तनं भवति । यदा भवन्तः पिबन्ति तदा भवतः यकृत् मद्यस्य भङ्गस्य कार्यं करोति । भवतः रक्तशर्करा स्थिरं न करोति इति भावः । भवतः रक्तशर्करा न्यूनीभवितुं शक्नोति । , विशेषतः यदि भवन्तः न खादन्ति तर्हि कदाचित्, पानेन भवतः रक्तशर्करा अपि वर्धयितुं शक्यते । यदि भवान् बहु पिबति वा बहु शर्करायुक्तानि वा कार्ब्स् वा पेयानि चिनोति चेत् एतत् भवति ।

नोटः- रक्तशर्करायाः न्यूनता मत्तवत् दृश्यते । पानस्य पूर्वं, पिबनस्य, पश्चात् च रक्तशर्करायाः परीक्षणं सर्वदा कुर्वन्तु ।

पेय विकल्प

तत्र बहवः पेयाः सन्ति, परन्तु केचन मधुमेहस्य कृते श्रेष्ठाः सन्ति । एषः मार्गदर्शकः भवन्तं उत्तमानाम् चयनं कर्तुं साहाय्यं करोति। अत्र कानिचन स्मर्तव्यानि वस्तूनि सन्ति- १.

• प्रत्येकं पेये कार्ब्स्, कैलोरी च पश्यन्तु।

• लघुलेगर इव आयतनेन न्यूनमद्ययुक्तानि पेयानि चिनोतु।

• प्रायः एल्स, आईपीए, पोर्टर्, स्टौट् इत्यादीनां अपेक्षया लेगर्स् इत्यस्य शर्करा न्यूना भवति, कार्ब्स् न्यूनाः च भवन्ति ।

• कठोरः सेल्ट्जर् प्रायः लसः-रहितः भवति, कार्ब्स्-युक्तः च न्यूनः भवति । केचन मधुरीकरणाय स्टेविया इत्यस्य उपयोगं कुर्वन्ति ।

• पोषणस्य लेबलं सर्वदा पठन्तु। शिल्पबीयर् अतिरिक्तशर्करां कार्ब्स् च गोपयितुं शक्नुवन्ति ।

• अन्नेन सह पिबन्तु, जलं च पिबन्तु येन रक्तशर्करा स्थिरं भवति ।

केचन सामान्याः पेयाः पश्यामः : १.

मद्यपानम्	ठेठ सेवा आकार	अनुमानित कार्बोहाइड्रेट सामग्री	मधुमेहरोगिणां रक्तशर्करायाः उपरि प्रभावः
नियमित बीयर	१२ औंस	~१२.६ छ	अधिकानि कार्ब्स् इत्यस्य अर्थः अस्ति यत् भवतः रक्तशर्करा शीघ्रं वर्धयितुं शक्नोति।
कठोर सेल्त्जर	१२ औंस	~२ छ	न्यूनानि कार्ब्स् इत्यस्य अर्थः अस्ति यत् भवतः रक्तशर्करा स्थिरतरं तिष्ठति।
लघु बीयर	१२ औंस	~४.६ छ	न तावत् कार्ब्स् यथा नियमितं बीयरं, परन्तु तदपि भवतः रक्तशर्करां पश्यन्तु।
आसुत आत्मा	१.५ औंस	० छ	कार्ब्स् नास्ति, परन्तु मिश्रकाः शर्करां योजयितुं भवतः रक्तशर्करायाः परिवर्तनं कर्तुं शक्नुवन्ति ।

रक्तशर्करा प्रभाव

बीयर तथा हार्ड सेल्ट्जर्: परमः मधुमेह-अनुकूलः मार्गदर्शकः व्याख्यायते यत् द्वयोः पेययोः भवतः रक्तशर्करायाः परिवर्तनं कर्तुं शक्यते। बियरे कार्ब्स् सन्ति येन भवतः रक्तशर्करा अल्पकालं यावत् वर्धयितुं शक्यते । मद्यपानेन भवतः रक्तशर्करायाः न्यूनता अपि भवितुम् अर्हति, विशेषतः यदि भवता न खादितम् । हार्ड सेल्ट्जर् इत्यत्र कार्ब्स् न्यूनाः सन्ति, अतः भवतः रक्तशर्करायाः वर्धनस्य सम्भावना न्यूना भवति । परन्तु, कठिनसेल्ट्जर् इत्यस्मिन् बुदबुदाः भवतः शरीरे मद्यं शीघ्रं कार्यं कर्तुं शक्नुवन्ति। अस्य अर्थः अस्ति यत् भवतः रक्तशर्करा शीघ्रं न्यूनीभवितुं शक्नोति।

अत्यधिकं पिबन्, न्यूनकार्ब्युक्तानि पेयानि अपि, कालान्तरे भवतः रक्तशर्करायाः क्षतिं कर्तुं शक्नुवन्ति । अधिकं पेयपानेन भवतः शरीरं इन्सुलिन् प्रति अपि प्रतिक्रियां न दातुं शक्नोति । अनेन मधुमेहस्य नियन्त्रणं कठिनं भवति । भवतः तंत्रिकाः यकृत् च क्षतिं कर्तुं शक्नोति । बीयर तथा हार्ड सेल्ट्जर्: परमः मधुमेह-अनुकूलः मार्गदर्शकः वदति यत् केवलं किञ्चित् पिबन्तु, पिबितुं पूर्वं खादन्तु, भवतः कृते किं श्रेयस्करम् इति विषये स्वचिकित्सकेन सह वार्तालापं कुर्वन्तु।

युक्तिः : लघु बीयराः, कठिनाः सेल्ट्जर् च प्रायः भवतः रक्तशर्करायाः कृते श्रेष्ठाः भवन्ति । सर्वदा लेबलं पश्यन्तु, अनुशंसितप्रमाणात् अधिकं न पिबन्तु।

किं अन्वेष्टव्यम्

कार्ब्स् तथा शर्करा

कार्ब्स् शर्करा च किमर्थम्

यदा भवतः मधुमेहः भवति तदा प्रत्येकस्मिन् पेये भवतः कार्बोहाइड्रेट्, शर्करा च अवलोकनीयम् । कार्बोहाइड्रेट् भवतः रक्तशर्करा शीघ्रं वर्धयितुं शक्नोति। केषुचित् बियर्, हार्ड सेल्ट्जर् च अन्येभ्यः अपेक्षया अधिकं कार्बोहाइड्रेट् भवन्ति । यदि भवान् बहु कार्बोहाइड्रेट् युक्तं पेयं चिनोति तर्हि भवतः रक्तशर्करा वर्धयितुं शक्नोति । हार्ड सेल्ट्जर् इत्यत्र प्रायः नियमितबीयरस्य अपेक्षया न्यूनानि कार्बोहाइड्रेट् भवन्ति, अतः एतत् भवतः आहारस्य मध्ये अधिकं उपयुक्तं भवितुम् अर्हति । रक्तशर्करा स्थिरं स्थापयितुं साहाय्यं कर्तुं पिबितुं पूर्वं सर्वदा भोजनं कुर्वन्तु।

सर्वोत्तमः न्यून-कार्ब-बीयरः तथा सेल्ट्जर् विकल्पाः

भवन्तः सह पेयानि चिन्वितुं इच्छन्ति प्रतिसेवनं ५ ग्रामं कार्बोहाइड्रेट् वा न्यूनं वा . लघुबीयरं, अमेरिकनशैल्याः लेगर्स्, पिल्सनर् च उत्तमविकल्पाः सन्ति । हार्ड सेल्ट्जर् अन्यत् स्मार्ट पिक् अस्ति यतः अस्मिन् प्रायः प्रति डब्बे प्रायः २ ग्राम कार्बोहाइड्रेट् भवति । अत्र द्रुतं पश्यन्तु यत् भिन्नाः पेयाः कथं तुलनां कुर्वन्ति:

पेयप्रकारः	प्रति सेवा विशिष्ट कार्बोहाइड्रेट सामग्री
कठोर सेल्त्जर	प्रति १२ औंसस्य डब्बे प्रायः २ ग्रामः
लघु बीयर	प्रति १२ औंसस्य सेवनं प्रायः ३-६ ग्रामम्
नियमित बीयर	प्रति १२ औंसस्य सेवनं प्रायः १२.८ ग्रामः

युक्तिः- नियमित-अथवा शिल्प-बीयर-अपेक्षया मधुमेह-रोगस्य कृते कठोर-सेल्ट्जर्-हल्-बीयर-इत्येतत् प्रायः श्रेष्ठम् अस्ति ।

पोषणतथ्यस्य व्याख्या कथं करणीयम्

पिबितुं पूर्वं सर्वदा लेबलं पश्यन्तु। प्रतिसेवनं कुलकार्बोहाइड्रेट्, शर्करा च अन्वेष्टुम्। यदि लेबल् एतत् न दर्शयति तर्हि ब्राण्ड् इत्यस्य जालपुटं पश्यन्तु । शून्यं न्यूनं वा शर्करायुक्तानि पेयानि चिनुत। फलरसेन, मधुना, सिरपेन वा सह पेयानि परिहरन्तु, यतः एतेषु अतिरिक्तं कार्बोहाइड्रेट् भवति । यदि भवन्तः प्रतिसेवनं ५ ग्रामात् अधिकं कार्बोहाइड्रेट् युक्तं पेयं पश्यन्ति तर्हि अन्यत् किमपि प्रयतन्ते ।

एबीवी तथा कैलोरी

एबीवी तथा तस्य प्रभावं अवगन्तुम्

एबीवी इत्यस्य अर्थः आयतनेन मद्यस्य अर्थः भवति । एतत् भवन्तं वदति यत् पेयं कियत् प्रबलम् अस्ति। एबीवी अधिकयुक्तानि पेयानि भवतः रक्तशर्करायाः अधिकं प्रभावं कर्तुं शक्नुवन्ति । अधिकांशं हल्कं बीयरं, हार्ड सेल्ट्जर् च एबीवी ५% परिमितं भवति । ७% वा न्यूनं वा एबीवीयुक्तानि पेयानि चिन्वन्तु । एतेन भवतः मधुमेहस्य प्रबन्धने सहायता भवति तथा च भवतः रक्तशर्करायाः महत् परिवर्तनं न भवति ।

मधुमेहस्य कृते कैलोरीविचाराः

यदा भवतः मधुमेहः भवति तदा कैलोरी महत्त्वपूर्णा भवति। अधिककैलोरीयुक्तानि पेयानि भवतः वजनस्य, रक्तशर्करायाः च प्रबन्धनं कठिनं कर्तुं शक्नुवन्ति । हार्ड सेल्ट्जर् इत्यत्र प्रायः प्रति डब्बा प्रायः ९९-१०० कैलोरी भवति । लघुबीयरस्य प्रायः १००-११० कैलोरी भवति । नियमितं शिल्पं च बीयरं बहु अधिकं भवितुम् अर्हति । अत्र भवतः तुलनायां सहायकं सारणी अस्ति:

पेयप्रकारः	सेवा आकार	ठेठ अब्वि	कैलोरी (लगभग) .	कार्बोहाइड्रेट् (ग्राम) २.
कठोर सेल्त्जर	१२ औंस	~५% ९.	99	2
लघु बीयर	१२ औंस	~४% ९.	103	5
नियमित बीयर	१२ औंस	~५% ९.	146	11
शिल्प बीयर	१२ औंस	~६% ९.	260	21

Lower ABV तथा Calorie Drinks इत्यस्य चयनम्

एबीवी न्यूनं न्यूनकैलोरीयुक्तं पेयं चिनोतु। एतेन भवतः रक्तशर्करा स्थिरं भवति, आहारस्य समर्थनं च भवति । हार्ड सेल्ट्जर्, लाइट् बीयर च प्रायः सर्वोत्तमाः विकल्पाः भवन्ति । शिल्पबीयरं, स्टौट् च परिहरन्तु, येषु प्रायः अधिकं कैलोरी, कार्बोहाइड्रेट् च भवति ।

लेबल युक्तयः

जाँचं कर्तुं मुख्यसूचना

यदा भवन्तः पेयं चिनोति तदा सर्वदा लेबलं पश्यन्तु यत्:

• प्रतिसेवनं कुलकार्बोहाइड्रेट्

• शर्करा सामग्री

• कैलोरी

• एबीवी (आयतनतः मद्यम्) २.

यदि भवान् एतां सूचनां न प्राप्नोति तर्हि अन्तर्जालद्वारा पश्यन्तु। केचन ब्राण्ड्-संस्थाः तस्य अन्वेषणं सुलभं कुर्वन्ति ।

सामान्य लेबल जाल

केचन पेयाः अतिरिक्तं कार्बोहाइड्रेट्, शर्करा च गोपयन्ति । 'मधु,' 'फलरसः,' अथवा 'सिरपः' इत्यादीनां शब्दानां कृते सावधानाः भवन्तु।एतेषु अधिकं कार्बोहाइड्रेट् योजयन्ति। अपि च, केचन पेयानि पोषणतथ्यानि न सूचीबद्धानि सन्ति । यदि भवन्तः निश्चिताः न सन्ति तर्हि तत् पेयं लङ्घयन्तु।

विपणनशर्ताः सावधानाः भवेयुः

'light,' 'low-carb,' अथवा 'natural' इत्यादयः शब्दाः उत्तमाः ध्वनिन्ते, परन्तु सर्वदा लेबलं पश्यन्तु । केचन पेयाः विपणनार्थं एतान् शब्दान् उपयुञ्जते, परन्तु तदपि भवतः इष्टात् अधिकं कार्बोहाइड्रेट् भवति । बुद्धिपूर्वकं चयनं कृत्वा वास्तविकसङ्ख्याः अन्वेष्टुम्, न केवलं आडम्बरपूर्णशब्दाः।

स्मर्यताम् : यदि भवन्तः बुद्धिपूर्वकं चयनं कुर्वन्ति तर्हि मधुमेहयुक्तं पेयं भोक्तुं शक्नुवन्ति। सदैव लेबलं पश्यन्तु, कार्बोहाइड्रेट् पश्यन्तु, आहारयोजनायां च अटन्तु ।

उत्तमविकल्पाः

न्यून-कार्ब-बीयरः

पोषणविवरणसहितं उत्पादस्य उदाहरणम्

भवतः बहु विकल्पाः सन्ति यदा न्यूनकार्ब् बीयरस्य विषयः आगच्छति। अधुना बहवः ब्राण्ड्-संस्थाः प्रति १२-औंस-सेवायां ५ ग्राम-कार्बोहाइड्रेट्-युक्तानि वा न्यूनानि वा बियर्-प्रदानं कुर्वन्ति । अत्र केचन लोकप्रियविकल्पाः त्वरितरूपेण अवलोकिताः सन्ति:

बीयर नाम	कार्बोहाइड्रेट् (छ) २.	कैलोरी	अब्वि (%) ९.	टिप्पणियाँ/स्वादविवरण
बुडवाइजर चयन 55	1.9	55	2.4	न्यूनतमं कैलोरी तथा कार्ब्स्, टोस्टेड् माल्ट् गन्धः
कोरोना प्रीमियर	2.6	90	4.0	कुरकुरा, स्फूर्तिदायकः स्वादः
माइकेलोब अल्ट्रा	2.6	95	4.2	माल्टी, लघु सिट्रस गन्ध
मिलर लाइट	3.2	96	4.2	पूर्णशरीरः, कटुः परस्वादः
बुश प्रकाश	3.2	95	4.1	क्लासिक हल्के बीयर स्वाद
बेकस्य प्रीमियर लाइट्	3.9	64	2.3	मधुराः फलयुक्ताः च स्वादाः
कुक्कुरमत्स्यस्य शिरः किञ्चित् पराक्रमी IPA	3.6	95	4.0	IPA प्रशंसकानां कृते महान्
अम्स्टेल लाइट लैगर	5.0	95	3.5	यवः हॉप्स् च मिश्रयति

पक्षविपक्षः

पेशेवराः : १.

• एतानि बीयराणि प्रायः कुत्रापि प्राप्यन्ते ।

• नियमितबीयरस्य अपेक्षया तेषु कार्बोहाइड्रेट्, कैलोरी च न्यूनाः भवन्ति ।

• यदि भवन्तः पूर्वमेव बीयरं रोचन्ते तर्हि स्वादः परिचितः अस्ति।

विपक्षः : १.

• केषुचित् न्यूनकार्ब् बीयरेषु अद्यापि कठिनसेल्ट्जर् इत्यस्मात् अधिकं कार्बोहाइड्रेट् भवति ।

• मद्यस्य न्यूनता सर्वेषां कृते न स्यात्।

चयनार्थं युक्तयः

• 'light' अथवा 'low-carb.' इति लेबलयुक्तानि बियराणि अन्वेष्टुम्।

• कार्बोहाइड्रेट् कृते पोषणलेबलं सर्वदा पश्यन्तु (प्रति 12oz 5g अथवा तस्मात् न्यूनं लक्ष्यं कुर्वन्तु)।

• रक्तशर्करायाः प्रबन्धने सहायतार्थं न्यून एबीवीयुक्तान् विकल्पान् चिनुत।

हार्ड सेल्ट्जर विकल्प

पोषणविवरणसहितं उत्पादस्य उदाहरणम्

यदि भवान् अत्यल्पकार्बोहाइड्रेट् युक्तं पेयं इच्छति तर्हि हार्ड सेल्ट्जर् महान् पिकः अस्ति। अनेकाः ब्राण्ड्-संस्थाः शून्य-अथवा अत्यन्तं न्यून-शर्करायाः सह न्यून-कार्ब-हार्ड-सेल्ट्जर्-प्रदानं कुर्वन्ति । अत्र केचन शीर्षविकल्पाः सन्ति:

चिह्न	शर्करा सामग्री	कार्बोहाइड्रेट सामग्री	ABV	स्वाद हाइलाइट्स / नोट्स
वन्य बेसिन बूजी स्पार्कलिंग वाटर	० ग्राम्	१ ग्रामः	५% २.	ककड़ी-आड़ू इत्यादीनि स्फूर्तिदायकानि संयोजनानि
श्वेत पंजा शुद्ध कठोर सेल्ट्जर	० ग्राम्	२ ग्राम्	५% २.	साधारणं, मिश्रणार्थं बहुमुखी
सत्यतः कठोर सेल्त्जर (Blueberry Acai) .	१ ग्रामः	२ ग्राम्	५% २.	मिश्रित जामुनस्वादः
बोन एवं विव स्पाइकड सेल्ट्जर	० ग्राम्	१-२ ग्राम्	४.५% २.	प्राकृतिकफलं वनस्पतिस्वादं च

पक्षविपक्षः

पेशेवराः : १.

• कार्बोहाइड्रेट्, शर्करा च अतीव न्यूनम् ।

• अनेकाः कठिनाः सेल्ट्जराः लसः-रहिताः भवन्ति ।

• भवन्तः विविधाः स्वादाः प्राप्नुवन्ति।

विपक्षः : १.

• केचन ब्राण्ड्-संस्थाः कृत्रिम-मधुर-द्रव्याणां उपयोगं कुर्वन्ति ।

• स्वादयुक्तेषु प्रकारेषु गुप्तशर्कराः भवितुम् अर्हन्ति, अतः सर्वदा लेबलं पश्यन्तु ।

चयनार्थं युक्तयः

• प्रतिसेवायां 2g कार्बोहाइड्रेट् वा न्यूनं वा कठिनं सेल्ट्जरं चिनुत।

• शर्करायुक्तानि वा उच्च-फ्रुक्टोज-युक्तानि मक्का-सिरप्-युक्तानि विकल्पानि परिहरन्तु ।

• लेबले 'शर्करा न योजिता' अथवा 'शून्यशर्करा' इति पश्यन्तु ।

अन्ये पेयम्

पोषणविवरणसहितं उत्पादस्य उदाहरणम्

अन्येषां शर्करारहितमद्यविकल्पानां प्रयोगं कर्तुम् इच्छति । आसुतस्प्रिट्, शुष्कमद्यं च उत्तमविकल्पाः सन्ति यदि भवान् तान् मध्यमरूपेण उपयुङ्क्ते । अत्र त्वरितमार्गदर्शिका अस्ति :

पेयप्रकारः	सेवा आकार	कार्बोहाइड्रेट् (छ) २.	शर्करा सामग्री (छ) ९.	टिप्पणियाँ
जिन, रम, वोड्का, व्हिस्की	१.५ औंस (४५ एमएल) २.	0	0	प्रतिसेवनं शून्यं कार्ब्स्; शर्करायुक्तं मिश्रकं परिहरन्तु।
शुष्कं लालमद्यम्	५ औंस (१५० एमएल) २.	3.8	न्यूनम्‌	एण्टीऑक्सिडेण्ट् मधुमेहस्य जटिलतासु सहायकं भवति ।
शुष्क श्वेत मद्यम्	५ औंस (१५० एमएल) २.	3.8	न्यूनम्‌	रेड मद्यस्य सदृशं कार्ब् सामग्री ।
ब्रुट शैम्पेन	५ औंस (१५० एमएल) २.	न्यूनम्‌	<१.८	अतीव न्यून शर्करा सामग्री।
मार्टिनी	४ औंस (१२० एमएल) २.	0.2	अतीव न्यूनम्	जिन् वा वोड्का वा शुष्क वर्माउथ् च निर्मितम्।
वोदका सोडा	चर	0	0	शून्यकार्ब्स् यदि क्लबसोडा सह मिश्रितं भवति।

पक्षविपक्षः

पेशेवराः : १.

• आसुतस्प्रिट् शर्करारहितं मद्यं भवति ।

• शुष्कमद्येषु मधुरस्य वा मिष्टान्नस्य वा मद्यस्य अपेक्षया शर्करा न्यूना भवति ।

• न्यूनकार्ब् काक्टेल् विकल्पानां कृते भवन्तः जलेन, क्लबसोडा, अथवा आहार टॉनिकेन सह स्प्रिट्स् मिश्रयितुं शक्नुवन्ति ।

विपक्षः : १.

• आत्मासु मद्यपानं अधिकं भवितुम् अर्हति, अतः संयमः कुञ्जी अस्ति।

• मिश्रितपेयेषु गुप्तशर्कराः योजयितुं शक्यन्ते यदि भवन्तः सावधानाः न भवन्ति।

चयनार्थं युक्तयः

• मधुरस्य वा मिष्टान्नस्य वा मद्यस्य अपेक्षया शुष्कमद्यं चिनुत।

• जलेन, क्लबसोडा, आहार टॉनिक वा सह स्प्रिट्स् मिश्रयन्तु-शर्करायुक्तं मिश्रकं परिहरन्तु।

• अतिरिक्तं मद्यस्य सेवनं परिहरितुं स्वस्य सेवनस्य आकारं सीमितं कुर्वन्तु।

स्मर्यताम् : यदि भवान् स्मार्ट-विकल्पं करोति तर्हि मधुमेह-रोगेण सह पेयस्य आनन्दं लब्धुं शक्नोति। सर्वदा लेबलं पश्यन्तु, स्वस्य कार्बोहाइड्रेट् पश्यन्तु, योजनायां च तिष्ठन्तु।

किं वर्जनीयम्

उच्च-कार्ब बीयर

परिहार्य प्रकाराः

केषुचित् बियर्-मध्ये अन्येभ्यः अपेक्षया बहु अधिकं कार्बोहाइड्रेट् भवति । भवन्तः स्टौट्, पोर्टर्, गोधूमबीयरं, अधिकांशं उच्चकैलोरीयुक्तं शिल्पबीयरं च परिहरन्तु । एतेषु पेयेषु प्रायः मुखस्य भावः अधिकः भवति, प्रतिसेवायां १० ग्रामात् अधिकं कार्बोहाइड्रेट् भवितुं शक्नोति । विशेषतः कृष्णवर्णीय-बीयरेषु प्रायः कार्ब्-गणना अधिका भवति ।

• स्टौट्स्

• पोर्टर्स्

• गोधूमस्य बीयराः

• स्थूलं वा मलाईयुक्तं वा बनावटं युक्तानि बियराणि शिल्पं कुर्वन्तु

युक्तिः : लघुबीयरेषु प्रायः ४ ग्राम कार्ब्स् भवति, परन्तु डार्क बियर् १० ग्रामं वा अधिकं वा भवितुम् अर्हति ।

उच्च-कार्ब-बीयराः किमर्थं समस्याप्रदाः सन्ति

यदा भवन्तः उच्च-कार्ब्-बीयरं पिबन्ति तदा भवतः रक्तशर्करा शीघ्रं स्पाइकं कर्तुं शक्नोति । शिल्पबीयर्-विकल्पेषु, कृष्णवर्णीयविकल्पेषु च अधिकं डेक्स्ट्रिन्-इत्येतत् भवति, यत् भवतः शरीरे शर्करारूपेण विभज्यते । अनेन भवतः रक्तशर्करा स्थिरं स्थापयितुं कठिनं भवति । यदि भवतः मधुमेहः अस्ति तर्हि एते स्पाइकाः जोखिमपूर्णाः भवितुम् अर्हन्ति तथा च भवतः स्थितिः कठिनतया प्रबन्धनं कर्तुं शक्नुवन्ति ।

उच्च-कार्ब-बीयरस्य पहिचानः कथं भवति

पोषणलेबलं पश्यन् अथवा ब्राण्ड् ऑनलाइन दृष्ट्वा उच्च-कार्ब-बीयरं द्रष्टुं शक्नुवन्ति । यदि बीयरस्य भारः भवति अथवा मधुरः स्वादः भवति तर्हि सम्भवतः तस्मिन् अधिकानि कार्ब्स् सन्ति । अधिकांशः नियमितः बीयर-ब्राण्ड्-संस्थाः स्वस्य पोषणतथ्यानि स्वस्य जालपुटेषु सूचीबद्धं कुर्वन्ति । यदि भवान् बार-स्थाने वा भोजनालये वा अस्ति तर्हि सर्वरं बीयर-शैल्याः कार्ब्-सामग्रीणां च विषये पृच्छतु ।

शर्करायुक्त सेल्त्जर्स्

सेल्ट्जर्स् इत्यत्र गुप्तशर्कराः

न सर्वेषु कठिनसेल्त्जरेषु शर्करा न्यूना भवति । केचन ब्राण्ड् फलरससान्द्रं वा मधुरं वा योजयन्ति । एताः गुप्तशर्कराः भवतः रक्तशर्करां भवतः अप्रत्यक्षं वर्धयितुं शक्नुवन्ति । 'रससान्द्रता,' 'बेतशर्करा,' अथवा 'सिरप' इत्यादीनां शब्दानां कृते अवयवसूचीं सर्वदा पश्यन्तु।

शर्करासामग्रीणां कृते लेबल् पठनम्

पोषणतथ्यं सामग्रीसूचीं च पठित्वा भवन्तः ज्ञातुं शक्नुवन्ति यत् सेल्ट्जर् इत्यनेन शर्करा योजिता अस्ति वा इति। शर्करा-ब्रेव-अथवा वाइन-आधारैः निर्मिताः सेल्ट्जर्-इत्येतयोः सामग्रीः शर्करा-सामग्री च अवश्यमेव सूचीकृता । 'शर्करा न योजिता' अथवा 'शर्करा शून्या' इति लेबल् अन्वेष्टुम् यदि भवान् एतत् न पश्यति तर्हि अधिकविवरणार्थं ब्राण्ड्-जालस्थलं पश्यन्तु ।

शर्करायुक्तस्य सेल्ट्जर्स् इत्यस्य उदाहरणानि

केचन कठोरसेल्ट्जर् वास्तविकफलरसस्य अथवा अतिरिक्तमधुरकारकस्य उपयोगं कुर्वन्ति । एतेषु प्रति डब्बे ५ ग्रामात् अधिकं कार्ब्स् भवितुम् अर्हति । येषु सेल्ट्जर्-इत्येतत् शर्करा-सामग्री स्पष्टतया न सूचीकृता भवति, तेषां सेल्ट्जर्-पदार्थान् सर्वदा परिहरन्तु । उदाहरणार्थं AMASS Hard Seltzers इति लेबले उक्तं यत् तेषु शर्कराः मधुरकारकाः वा न योजिताः सन्ति । पेयं चिन्वन् मार्गदर्शकरूपेण एतस्य उपयोगं कुर्वन्तु।

भारी पेयम्

उच्च-कैलोरी तथा उच्च-ABV विकल्प

भारी बियर्, प्रबलं मिश्रितं पेयं च भवतः रक्तशर्करायाः समस्यां जनयितुं शक्नोति । आयतनेन (ABV) अधिकं मद्ययुक्तं, बहु कैलोरी चयुक्तानि पेयानि उत्तमाः विकल्पाः न सन्ति । केषुचित् भारीषु बियर्-मध्ये १०% पर्यन्तं एबीवी, १७५ कैलोरी च प्रतिसेवनं भवति । एते पेयाः भवतः रक्तशर्करां वर्धयितुं शक्नुवन्ति, भवतः शरीरस्य प्रक्रियां कठिनतरं च भवन्ति ।

पेय प्रकार	एबीवी रेंज	कैलोरी श्रेणी (प्रति १२ औंस) २.	कार्बोहाइड्रेट सामग्री (छ) २.	मधुमेह प्रभाव
मानक बोतलबद्ध बीयर	४-५% २.	११४-१४८ इति	६.९-१३.९ इति	रक्तशर्करानियन्त्रणाय श्रेयस्करम्
भारी/शिल्प बियर	१०% पर्यन्तम् २.	१४१-१७५ इति	प्रायः >१०	रक्तशर्करायाः स्पाइकस्य अधिकं जोखिमम्

शर्करायुक्तमिश्रकैः सह मिश्रितपेयम्

काकटेल्, मिश्रितपेयानि च प्रायः बहु शर्करां गोपयन्ति । लाङ्ग-द्वीप-आइसड्-टी, व्हाइट्-रूसी, पूर्वनिर्मितमार्गारिटा इत्यादीनां पेयानां २०० कैलोरी-अधिकं, बहुशर्करा च भवितुम् अर्हति । नियमितरूपेण सोडा, टॉनिक, रसमिश्रकाः च अधिकं कार्ब्स् योजयन्ति । एते मिश्रकाः भवतः रक्तशर्करायाः शीघ्रं स्पाइकं कर्तुं शक्नुवन्ति ।

भारी पेयस्य परिचयः परिहारः च

मेनू-परीक्षणं कृत्वा अथवा बार-वेटरं सामग्रीविषये पृच्छन् भवन्तः भारी-पानं परिहरितुं शक्नुवन्ति । क्रीम-सिरप-फल-रस-युक्तेभ्यः पेयेभ्यः दूरं तिष्ठन्तु । स्पष्टपोषणतथ्यायुक्तानि सरलपेयानि चिनुत। यदि भवान् निश्चितः नास्ति तर्हि लघु बीयरं वा कठिनं सेल्ट्जरं वा चिनुत यत्र शर्करा न योजिता।

नोटः- यदि भवान् पेयस्य विषये अनिश्चितः अस्ति तर्हि सर्वदा पोषणस्य लेबलं पश्यन्तु अथवा सामग्रीविषये पृच्छन्तु।

सुरक्षित पेय युक्तियाँ

प्रथमं खादतु

संतुलितं भोजनं चिनुत

मद्यपानात् पूर्वं सर्वदा भोजनं कर्तव्यम् । भोजनं त्यक्त्वा रिक्तोदरं वा पिबन् रक्तशर्करायाः शीघ्रं न्यूनता भवितुम् अर्हति । क्षुधा न भवति चेदपि प्रत्येकं त्रिघण्टासु भोजनं कर्तुं प्रयतध्वम् । संतुलितं भोजनं भवतः रक्तशर्करां स्थिरं स्थापयितुं साहाय्यं करोति तथा च मधुमेहरोगेण सह सुरक्षितरूपेण पेयं सुलभं करोति।

मधुमेहरोगिणां कृते उत्तमं भोजनं कृशप्रोटीनम्, जटिलकार्बोहाइड्रेट्, तन्तुयुक्तानि आहारपदार्थानि च सन्ति । एते आहाराः भवन्तं स्थायिशक्तिं ददति तथा च रक्तशर्करायाः स्तरस्य आकस्मिकपरिवर्तनं निवारयितुं साहाय्यं कुर्वन्ति । शाकं, साकं धान्यं, स्वस्थवसा अल्पभागं च समाविष्टं कर्तुम् इच्छति । एतादृशं भोजनं मधुमेह-आहारस्य अन्तः सम्यक् उपयुज्यते, सुरक्षिततया च पिबितुं साहाय्यं करोति ।

पेयस्य कृते जलपानस्य सुझावः

यदा भवन्तः पेयस्य योजनां कुर्वन्ति तदा जलपानं महत्त्वपूर्णं भवति। ते भवन्तं रक्तशर्करायाः न्यूनतां परिहरितुं साहाय्यं कुर्वन्ति तथा च भवतः मनः सुस्थं धारयन्ति। कार्बोहाइड्रेट् प्रोटीन् अथवा स्वस्थवसा सह मिश्रयन्ति इति जलपानं चिनुत। अत्र केचन सुलभाः विचाराः सन्ति- १.

• मूंगफली-मक्खनेन सह पटाखा

• जामुनसहितं ग्रीकदधि

• साकं धान्यस्य रोटिकायाः ​​उपरि अर्धं टर्की-सैण्डविचम्

• मूंगफली-मक्खनेन सह एकं सेबम्

• क्षीरेण सह साकं धान्यम्

• फलं पटाखां च

• साकं धान्यस्य रोटिकायाः ​​उपरि मूंगफली-मक्खनं, जेली-सैण्डविच् च

सायंकाले पिबति चेत् शयनाद् पूर्वं लघुभोजनं अपि कर्तुं शक्यते । एतेन भवतः रक्तशर्करा रात्रौ एव न्यूनीभवति ।

भवतः भोजनस्य पेयस्य च समयः

पिबन्ते सति भोजनं जलपानं वा न विलम्बं कर्तुं प्रयतध्वम्। प्रत्येकं त्रिचतुर्घण्टासु लघु, नित्यं भोजनं खादन्तु । यदि भवन्तः पेयं पिबितुं इच्छन्ति तर्हि भोजनेन वा जलपानेन वा योजनां कुर्वन्तु। एषः समयः भवतः शरीरे मद्यस्य सम्यक् संचालने सहायकः भवति तथा च भवतः रक्तशर्करायाः स्तरः स्थिरः भवति । यदि भवन्तः मिष्टान्नं खादन्ति वा मद्यं पिबन्ति तर्हि सन्तुलितभोजनस्य भागरूपेण कुर्वन्तु । हाइपोग्लाइसीमिया-रोगस्य परिहाराय भवतः कार्बोहाइड्रेट्-सेवनस्य मधुमेह-औषधैः सह सदैव मेलनं कुर्वन्तु ।

युक्तिः - कदापि रिक्तपेटे मद्यं न पिबन्तु। प्रथमं भोजनं मधुमेहरोगेण सह सुरक्षितरूपेण पेयस्य उत्तममार्गेषु अन्यतमम् अस्ति ।

रक्तशर्करायाः निरीक्षणं कुर्वन्तु

रक्तशर्करायाः जाँचः कदा कर्तव्यः

यदा भवतः मधुमेहः भवति तथा च सुरक्षितरूपेण पिबितुं इच्छति तदा भवतः रक्तशर्करायाः परीक्षणम् अतीव महत्त्वपूर्णम् अस्ति । You should पानस्य आरम्भात् पूर्वं रक्तशर्करायाः परीक्षणं कुर्वन्तु. यदि भवन्तः पानस्य समये रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः उच्चस्य वा लक्षणं अनुभवन्ति तर्हि पुनः पश्यन्तु। पानम् समाप्तं कृत्वा एकवारं अपि रक्तशर्करायाः परीक्षणं कुर्वन्तु । एतेन भवन्तः यत्किमपि परिवर्तनं पूर्वमेव ग्रहीतुं साहाय्यं कुर्वन्ति तथा च भवन्तः सुरक्षिताः भवन्ति ।

भोजनात् पूर्वं, शयनावसरे, अथवा यदि भवान् रोगी वा तनावग्रस्तः वा भवति तर्हि रक्तशर्करा अपि पश्यतु । यदि भवान् नूतनं औषधं सेवते अथवा भवतः रक्तशर्करा सामान्यापेक्षया अधिका वा न्यूना वा अभवत् तर्हि अधिकवारं पश्यन्तु। मद्यपानेन एतेषां परिवर्तनानां लक्ष्यं कठिनं भवितुम् अर्हति अतः सजगः भवन्तु ।

रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः लक्षणं ज्ञातुं

रक्तशर्करा न्यूना भवतः उपरि लुब्धः भवितुम् अर्हति, विशेषतः यदा भवतः मद्यपानं भवति । कदाचित्, चिह्नानि मत्तानि इव दृश्यन्ते। भवन्तः कम्पिताः, स्वेदिताः, चक्करः, भ्रमिताः वा भवन्ति । भवतः वक्तुं कष्टं भवितुम् अर्हति अथवा अतीव श्रान्तः भवितुम् अर्हति । यदि भवन्तः एतेषु कञ्चित् लक्षणं लक्षयन्ति तर्हि तत्क्षणमेव रक्तशर्करायाः परीक्षणं कुर्वन्तु ।

नोटः- मित्राणि न जानन्ति स्यात् यत् भवतः रक्तशर्करा न्यूना अस्ति वा केवलं मत्तः अस्ति वा। पानस्य पूर्वं सर्वदा कस्मैचित् ज्ञापयतु यत् भवतः मधुमेहः अस्ति।

ग्लूकोजस्रोतान् सुलभं कृत्वा

शर्करायाः शीघ्रं स्रोतः सर्वदा स्वेन सह स्थापयन्तु यदा भवन्तः पिबन्ति। एतत् ग्लूकोजगोल्यः, फलरसः, नियमितसोडा वा भवितुम् अर्हति । यदि भवतः रक्तशर्करा न्यूनीभवति तर्हि भवतः शीघ्रं कार्यं कर्तव्यम् । लघु जलपानं वा ग्लूकोजस्रोतं वा वहन् सुरक्षितं भवितुं भवतः समयस्य आनन्दं च लभते।

प्रो टिप् : स्वमित्रान् वा भवन्तः येषां जनानां सह सन्ति तेषां मधुमेहस्य विषये कथयन्तु। तान् दर्शयतु यत् भवन्तः स्वस्य ग्लूकोजस्य स्रोतः कुत्र स्थापयन्ति। एवं भवतः आवश्यकता अस्ति चेत् ते साहाय्यं कर्तुं शक्नुवन्ति।

सीमा मात्रा

व्यक्तिगतसीमानां निर्धारणम्

भवन्तः पानस्य आरम्भात् पूर्वं स्वकीयाः सीमाः ज्ञातव्याः। व्यक्तिगतसीमानिर्धारणेन भवतः सुरक्षितता, समयस्य आनन्दः च भवति । चिन्तयतु यत् भवन्तः कियत् मद्यं सम्भालितुं शक्नुवन्ति। भवतः वैद्यः भवतः कृते किं योग्यम् इति निर्णये भवतः सहायतां कर्तुं शक्नोति। अधिकांशः विशेषज्ञाः वदन्ति यत् महिलाः प्रतिदिनं एकादशाधिकं पेयं न पिबन्तु। पुरुषाः प्रतिदिनं द्वौ पेयौ स्थगयेयुः।

भवान् एतानि युक्तीनि स्वकीयं सीमां निर्धारयितुं उपयोक्तुं शक्नोति:

• बहिः गमनात् पूर्वं भवतः कियन्तः पेयाः भविष्यन्ति इति निर्णयं कुरुत।

• मित्राय वा परिवारस्य सदस्याय वा स्वयोजनायाः विषये कथयतु।

• अन्ये अधिकं पिबन्ति चेदपि स्वसीमायां लप्यताम्।

युक्तिः - स्वस्य सीमां लिखन्तु अथवा स्वस्य दूरभाषे स्मारकं सेट् कुर्वन्तु। एतेन भवतः लक्ष्यं स्मर्तुं साहाय्यं भवति ।

भवतः पेयानां गतिः

शनैः शनैः पानेन भवतः शरीरे मद्यस्य संसाधनार्थं समयः प्राप्यते । यदि भवन्तः अतिशीघ्रं पिबन्ति तर्हि भवन्तः कियत् पिबन्ति इति न लक्षयन्ति । भवान् एतान् विचारान् स्वस्य गतिं कर्तुं उपयोक्तुं शक्नोति:

• बृहत् घूंटं ग्रहीतुं स्थाने स्वस्य पेयस्य घूंटं पिबन्तु।

• पेयस्य मध्ये न्यूनातिन्यूनं ३० निमेषान् प्रतीक्ष्यताम्।

• प्रत्येकं मद्यपानानन्तरं एकं गिलासं जलं पिबन्तु।

• मद्यस्य अवशोषणं मन्दं कर्तुं पिबन् जलपानं खादन्तु।

अत्र भवतः पेयस्य गतिं कर्तुं सरलं सारणी अस्ति:

पेय संख्या	अग्रिम पेयस्य पूर्वं प्रतीक्षायाः समयः	प्रतीक्षायाः समये किं कर्तव्यम्
1	३० मिनिट्	जलं पिबन्तु, जलपानं खादन्तु
2	३० मिनिट्	मित्रैः सह गपशपं कुर्वन्तु, परिभ्रमन्तु
3	३० मिनिट्	रक्तशर्करां पश्यन्तु, आरामं कुर्वन्तु

नोटः- मन्दं मद्यपानेन भवतः शरीरे मद्यस्य प्रभावः कथं भवति इति अवलोकयितुं साहाय्यं भवति। भवन्तः रोगी वा चक्करः वा अनुभवितुं पूर्वं निवर्तयितुं शक्नुवन्ति।

मद्यस्य सेवनस्य निरीक्षणम्

भवतः पेयानां निरीक्षणं भवतः नियन्त्रणे भवितुं साहाय्यं करोति । भवन्तः नोटबुकं, दूरभाष-अनुप्रयोगं, अथवा चिपचिपं टिप्पणं अपि उपयोक्तुं शक्नुवन्ति । प्रत्येकं पेयं यथा भवतः समीपे अस्ति तथा लिखत। अनेन भवन्तः स्वसीमायाः समीपे सन्ति वा इति द्रष्टुं सुलभं भवति ।

भवतः पेयस्य निरीक्षणार्थं एते सरलाः उपायाः प्रयतस्व:

• प्रत्येकं पेयं लॉग् कर्तुं स्वस्य दूरभाषस्य notes app इत्यस्य उपयोगं कुर्वन्तु।

• प्रत्येकं पेयस्य कृते एकस्मात् जेबतः अन्यस्मिन् जेबं प्रति मुद्रां चालयन्तु।

• मित्रं गणनां स्थापयितुं साहाय्यं कर्तुं पृच्छन्तु।

प्रो टिप्: भवतः पेयस्य अनुसरणं भवतः प्रतिमानं ज्ञातुं साहाय्यं कर्तुं शक्नोति। भवन्तः कतिपयेषु कालेषु कतिपयेषु जनानां सह वा अधिकं पिबन्ति इति लक्षयितुम् अर्हन्ति । एतत् ज्ञात्वा अग्रिमे समये उत्तमं विकल्पं कर्तुं साहाय्यं भवति।

कियत् पिबन्ति इति सीमितं करणं भवतः स्वास्थ्यस्य रक्षणस्य उत्तममार्गेषु अन्यतमम् अस्ति । भवन्तः बीयरं वा कठिनं सेल्ट्जरं वा भोक्तुं शक्नुवन्ति तथापि रक्तशर्करां स्थिरं स्थापयितुं शक्नुवन्ति। सीमां निर्धारयन्तु, स्वस्य गतिं कुर्वन्तु, पेयस्य अनुसरणं च कुर्वन्तु। भवन्तः प्रत्येकं पानस्य चयनं कृत्वा सुस्थं अनुभविष्यन्ति, सुरक्षिताः च तिष्ठन्ति।

सावधानताएँ

औषधस्य अन्तरक्रियाः

यदि भवान् मधुमेहस्य औषधं सेवते तर्हि मद्यपानं भवतः चिकित्सायाः सह कथं अन्तरक्रियां कर्तुं शक्नोति इति ज्ञातव्यम् । केचन मधुमेहस्य औषधानि मद्येन सह सम्यक् न मिश्रयन्ति । अत्र स्मर्तव्याः कतिचन महत्त्वपूर्णाः बिन्दवः सन्ति ।

• मेट्फार्मिन्, मद्यं च मिलित्वा गम्भीराः दुष्प्रभावाः भवितुम् अर्हन्ति । एकः दुर्लभः किन्तु भयङ्करः समस्या अस्ति दुग्ध-अम्ल-रोगः, यः भवतः शरीरे क्षीर-अम्लस्य निर्माणे भवति ।

• मेट्फॉर्मिन् अथवा सल्फोनाइलयूरिया इत्यस्य सेवनकाले मद्यपानेन भवतः रक्तशर्करायाः न्यूनता भवति । एतत् हाइपोग्लाइसीमिया इति कथ्यते ।

• सल्फोनाइलयूरिया, यथा ग्लिपिजाइड् अथवा ग्लाइबुराइड्, भवतः पिबने रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः अपि अधिकं जोखिमः भवति ।

• रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः लक्षणं चक्करः, भ्रमः, धुन्धला दृष्टिः, निद्रा, शिरोवेदना च सन्ति । यदि भवन्तः एतेषु कस्मिंश्चित् अनुभवन्ति तर्हि तत्क्षणमेव रक्तशर्करां पश्यन्तु ।

• रक्तशर्करायाः तीव्रः न्यूनता भवन्तं मूर्च्छितं कर्तुं शक्नोति । भवतः आपत्कालीनसाहाय्यस्य आवश्यकता भवितुम् अर्हति।

• मधुमेहस्य विषये मित्रेभ्यः परिवारेभ्यः वा सर्वदा कथयन्तु। यदि भवतः रक्तशर्करा न्यूना भवति तर्हि तान् दर्शयतु यत् कथं साहाय्यं कर्तव्यम्।

• बहिः गच्छन् ग्लूकोजगोल्यः अथवा उद्धारसामग्री वा स्वेन सह वहन्तु।

युक्तिः - यदि भवान् मधुमेहस्य औषधं सेवते तर्हि पिबितुं पूर्वं स्वचिकित्सकेन सह वार्तालापं कुर्वन्तु। ते भवन्तं सुरक्षितं भवितुं साहाय्यं कर्तुं शक्नुवन्ति।

हाइपोग्लाइसीमिया जोखिम

मद्यपानेन भवतः रक्तशर्करायाः स्तरः न्यूनीकर्तुं शक्यते, विशेषतः यदि भवान् रिक्तपेटे पिबति अथवा इन्सुलिन् अथवा सल्फोनाइल्युरिया इत्यस्य उपयोगं करोति । भवतः यकृत् मद्यस्य भङ्गाय बहु परिश्रमं करोति अतः भवतः रक्ते अपि ग्लूकोजं मुक्तुं न शक्नोति । अनेन भवतः रक्तशर्करा स्थिरं स्थापयितुं कठिनं भवति ।

यदि भवन्तः रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः लक्षणं अनुभवन्ति तर्हि भवन्तः किं कर्तव्यम् इति अत्र दर्शितम् अस्ति ।

1. यदि भवतः रक्तशर्करा ५५–६९ मिग्रा/डीएल मध्ये भवति तर्हि १५ ग्राम कार्बोहाइड्रेट् (ग्लूकोजगोल्यः वा रसः इव) खादन्तु ।

2. १५ निमेषान् प्रतीक्ष्यताम्, ततः पुनः रक्तशर्करायाः जाँचं कुर्वन्तु ।

3. यदि अद्यापि न्यूनं भवति तर्हि अपरं १५ ग्रामं कार्बोहाइड्रेट् खादन्तु, १५ निमेषेभ्यः परं पुनः परीक्षणं कुर्वन्तु ।

4. यावत् भवतः रक्तशर्करा सामान्या न भवति तावत् पुनः पुनः कुर्वन्तु।

5. भवतः स्वस्थतायाः अनन्तरं रक्तशर्करायाः स्तरः स्थिरः भवतु इति भोजनं वा जलपानं वा खादन्तु ।

6. यदि भवतः रक्तशर्करा ५५ मिग्रा/डीएल तः न्यूनीभवति तर्हि तत्क्षणमेव चिकित्सासाहाय्यं प्राप्नुवन्तु ।

नोटः- पिबतः पूर्वं पिबन् च सर्वदा भोजनं कुर्वन्तु। एतेन रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः निवारणं भवति ।

कदा परिहारः कर्तव्यः

कदाचित्, मधुमेहः अस्ति चेत् मद्यपानं सर्वथा न कर्तव्यम् । अत्र काश्चन परिस्थितयः सन्ति यदा भवन्तः मद्यपानं त्यक्तुं प्रवृत्ताः सन्ति।

• भवतः मधुमेहः सम्यक् नियन्त्रितः नास्ति।

• मधुमेहरोगेण भवतः तंत्रिका, नेत्र, वृक्कस्य वा समस्या अस्ति.

• भवतः ट्राइग्लिसराइड् अथवा अग्नाशयशोथः अधिकः अस्ति ।

• त्वं गर्भवती असि वा वाहनचालनस्य योजनां करोषि।

• भवतः मद्यपानविकारस्य चिकित्सा क्रियते।

• भवन्तः क्लोरोप्रोपामाइड् इत्यादीनि कानिचन औषधानि सेवन्ते ये मद्येन सह दुष्प्रतिक्रियां जनयितुं शक्नुवन्ति ।

मद्यपानेन मधुमेहस्य जटिलताः अधिकाः भवितुम् अर्हन्ति । रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः लक्षणं अपि गोपयितुं शक्नोति, येन भवतः अन्येषां च कृते यदा भवतः साहाय्यस्य आवश्यकता भवति तदा लक्षयितुम् कठिनं भवति । यदि भवन्तः निश्चिताः न सन्ति यत् भवतः कृते पानम् सुरक्षितम् अस्ति वा तर्हि प्रथमं स्वचिकित्सकं पृच्छन्तु ।

आह्वानम् : यदि भवतः मधुमेहस्य किमपि जटिलता अस्ति अथवा रक्तशर्करायाः स्तरं स्थिरं स्थापयितुं समस्या अस्ति तर्हि मद्यपानं पूर्णतया परिहरितुं सर्वोत्तमम्।

यदि भवान् स्मार्टविकल्पं करोति तर्हि मधुमेहरोगेण सह बीयरं वा हार्ड सेल्ट्जरं वा आनन्दयितुं शक्नोति। कार्ब्स्, शर्करा, एबीवी च इति पोषणलेबल्-पत्राणि सर्वदा पश्यन्तु । लघु-कार्ब्-युक्तानि पेयानि चिनोतु, शर्करायुक्तानि मिश्रणानि च लङ्घयन्तु । मन्दं पिबन्तु, घूंटं ग्रहीतुं पूर्वं खादन्तु, रक्तशर्करां च पश्यन्तु । अत्र केचन शीर्षयुक्तयः सन्ति:

• न्यून-कार्ब-बीयरं वा कठिन-सेल्ट्जर्-इत्येतत् वा चिनुत

• उच्चशर्करायुक्तानि काकटेल्-मिश्रकं च परिहरन्तु

• मितव्ययेन पिबन्तु—एकः स्त्रियाः, द्वौ पुरुषौ

• बार-स्थानेषु न्यूनशर्करायुक्तान् विकल्पान् पृच्छन्तु

• पेयपानात् पूर्वं पश्चात् च रक्तशर्करायाः निरीक्षणं कुर्वन्तु

यदि भवतः प्रश्नाः सन्ति तर्हि स्वचिकित्सकेन सह वार्तालापं कुर्वन्तु। भवतः जीवनस्य आनन्दं प्राप्तुं स्वस्थः च भवितुं शक्तिः अस्ति!

FAQ

मधुमेहः अस्ति चेत् भवन्तः बीयरं वा हार्ड सेल्ट्जर् वा पिबितुं शक्नुवन्ति वा?

आम्, मधुमेहः अस्ति चेत् भवन्तः बीयरं वा हार्ड सेल्ट्जरं वा आनन्दयितुं शक्नुवन्ति। केवलं न्यून-कार्ब्-विकल्पान् चिनुत, मध्यमरूपेण पिबन्तु, सर्वदा रक्तशर्करायाः जाँचं कुर्वन्तु । पेयपानात् पूर्वं भोजनं भवतः सुरक्षिततायै सहायकं भवति ।

मधुमेहरोगिणां कृते किं श्रेष्ठं बीयरम् अस्ति ?

हल्कं बीयरं वा 'low-carb.' इति लेबलयुक्तानि बीयराणि चिनोतु। Michelob Ultra, Miller Lite, Budweiser Select 55 इत्यादीनि ब्राण्ड्-संस्थाः सम्यक् कार्यं कुर्वन्ति ।

मद्यपानं भवतः रक्तशर्करायाः कथं प्रभावं करोति ?

मद्यपानं भवतः रक्तशर्करायाः न्यूनीकरणं कर्तुं शक्नोति, विशेषतः यदि भवन्तः रिक्तपेटे पिबन्ति । केचन पेयानि येषु बहुशर्करा अथवा कार्ब्स् सन्ति, ते अपि भवतः रक्तशर्करायाः स्पाइकं कर्तुं शक्नुवन्ति । सर्वदा स्वस्य स्तरस्य निरीक्षणं कुर्वन्तु।

मधुमेहस्य कृते बीयरात् कठोरसेल्ट्जर् श्रेष्ठाः सन्ति वा?

कठोरसेल्ट्जर्-वृक्षेषु प्रायः नियमितबीयरस्य अपेक्षया न्यूनानि कार्ब्स्, न्यूना शर्करा च भवति । बहवः लसः-रहिताः सन्ति । केवलं गुप्तशर्करा अथवा मधुरकारकाणां लेबलं पश्यन्तु।

मद्यपानस्य चयनं कुर्वन् भवता किं परिहर्तव्यम् ?

वर्जयतु:

• स्टौट्स्, पोर्टर्स्, गोधूमबीयराः च

• शर्करायुक्तानि काकटेल् वा मिश्रकाः वा

• शर्करा योजितेन सह कठिनाः सेल्ट्जराः

• रिक्तोदरं पिबन्

मधुमेहस्य औषधं मद्येन सह मिश्रयितुं शक्नुथ वा ?

केचन मधुमेहस्य औषधानि मद्येन सह सम्यक् न मिश्रयन्ति । भवतः रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः अन्येषां दुष्प्रभावानाम् अधिकः जोखिमः भवितुम् अर्हति । पानस्य पूर्वं सर्वदा वैद्येन सह वार्तालापं कुर्वन्तु।

पाने रक्तशर्करायाः न्यूनतायाः लक्षणानि कानि सन्ति ?

भवतः कम्पः, चक्करः, भ्रमः, स्वेदः वा भवति । कदाचित्, भवन्तः स्ववचनानि निन्दन्ति अथवा अतीव श्रान्ताः अनुभवन्ति। यदि भवन्तः एतानि लक्षणानि लक्षयन्ति तर्हि तत्क्षणमेव रक्तशर्करायाः परीक्षणं कुर्वन्तु ।